Odporni na trąd

17 czerwca 2013, 08:14

Trąd to jedna z najważniejszych chorób w historii Europy. O średniowiecznej epidemii pamiętamy do dzisiaj. Dlaczego jednak epidemia wygasła? Na przełomie XV i XVI wieku liczba zachorowań zaczęła gwałtownie spadać i Europa uwolniła się od choroby.



Stres i depresja obniżają u kobiet poziom hormonu długowieczności

18 czerwca 2015, 06:36

Kobiety żyjące w chronicznym stresie mają niższy poziom białka kloto, hormonu regulującego starzenie (nadaktywny gen kloto wydłuża życie) i poprawiającego funkcjonowanie poznawcze.


Perski nauczyciel w dawnej Japonii

10 października 2016, 08:40

Archeolodzy znaleźli w Japonii kawałek drewna, z którego można wnioskować, że w pierwszej stolicy Kraju Kwitnącej Wiśni - Narze - byli zatrudniani obcokrajowcy. Za pomocą podczerwieni na drewnie ujawniono napis, który wydaje się imieniem perskiego matematyka pracującego w budynku, gdzie szkolono urzędników. Nara była stolicą Japonii w latach 710-784.


Andromeda wchłonęła w przeszłości dużą galaktykę

24 lipca 2018, 09:17

Autorzy badań, opublikowanych właśnie w Nature Astronomy twierdzą, że przed 2 miliardami lat Galaktyka Andromedy pochłonęła jedną z największych galaktyk w Grupie Lokalnej, a pozostałością po niej jest właśnie M32


Psychodelik syntetyzowany w normalnym mózgu

28 czerwca 2019, 11:08

Dimetylotryptamina (DMT), główny składnik psychodelicznego napoju ayahuasca, jest również naturalnie syntetyzowany w mózgu ssaków. Odkrycie zespołu z Michigan Medicine jest pierwszym krokiem w kierunku badania DMT w mózgach ludzi. Wyniki studium ukazały się w piśmie Scientific Reports.


Polak pomógł w osiągnięciu rekordowych 1120 km dla zabezpieczonej splątaniem kwantowym QKD

16 czerwca 2020, 05:03

Polak, profesor Artur Ekert, wykorzystał chińskiego satelitę Micius do zabezpieczenia za pomocą splątania kwantowej dystrybucji klucza szyfrującego (QKD) na rekordową odległość 1120 kilometrów. Został on przesłany pomiędzy dwoma chińskimi obserwatoriami. Ekert już w swojej pracy doktorskiej wykazał, jak wykorzystać splątanie kwantowe do zabezpieczenia informacji. Obecnie uczony specjalizuje się w przetwarzaniu informacji w systemach kwantowo-mechanicznych.


Obsydianowe lustro słynnego maga i astrologa Elżbiety I zostało wyprodukowane przez Azteków

8 października 2021, 13:34

Obsydianowe lustro, które do kontaktu z duchami wykorzystywał John Dee, XVI-wieczny mag, astrolog i matematyk, doradca królowej Anglii Elżbiety I, jest pochodzenia azteckiego, wykazały badania przeprowadzone przez naukowców z Wielkiej Brytanii, Rosji i USA. Uczeni, posługując się metodą rentgenografii strukturalnej, porównali materiał lustra z różnymi źródłami obsydianu na terenie Meksyku


Neandertalskie geny wpływają na to, czy palimy papierosy i pijemy alkohol

7 października 2022, 11:01

Od dawna wiemy, że zaburzenia pracy centralnego układu nerwowego, objawiające się chorobami neurologicznymi i psychicznymi, są często dziedziczne. W wielu przypadkach udało się zidentyfikować genetyczne czynniki ryzyka tych schorzeń. Jednak wielką niewiadomą powstaje ich ewolucja. Można bowiem zadać sobie pytanie, dlaczego genetyczne czynniki ryzyka takich chorób nie zostały wyeliminowane w toku ewolucji


Schemat rozmieszczenia lin z modułami optycznymi

Teleskop w głębi Ziemi

21 maja 2008, 17:59

O teleskopie Hubble'a słyszeli chyba wszyscy. Nic w tym dziwnego, gdyż jest to jeden z najważniejszych instrumentów naukowych wykorzystywanych obecnie przez człowieka. Niewiele osób jednak wie, że teleskopy wcale nie muszą spoglądać w niebo. Na Antarktydzie powstaje właśnie niezwykłe urządzenie. Teleskop IceCube (KostkaLodu), jest budowany wewnątrz lodowej czapy pokrywającej południowy biegun naszej planety. Jego zadaniem jest wykrywanie neutrin.


"Kiedy łotrowski Eros się skrada, Zwolna po miodek do ulu" – tajemnicza rzeźba z polskim akcentem

9 września 2025, 10:59

Gdy w 1897 roku w Amsterdamie sprzedano tę niezwykle ekspresyjną rzeźbę płaczącego chłopca, jej autorstwo przypisywano Michałowi Aniołowi. Już wówczas taka atrybucja musiała budzić poważne wątpliwości - dzieło sprzedano za 320 guldenów. Była to wówczas spora kwota, jednak w najmniejszy sposób nie oddawała wartości dzieła stworzonego przez słynnego mistrza renesansu.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk